10 grudnia 2013 roku w Warszawie odbyła się Ogólnopolska Konferencja Naukowo-Szkoleniowa „Akredytacja na kierunkach społecznych, humanistycznych i ekonomicznych po wejściu w życie Krajowych Ram Kwalifikacji”. Przedsięwzięcie zorganizowały wspólnie Fundacja Rozwoju Edukacji i Szkolnictwa Wyższego oraz Akademia Edukacji Praktycznej „Meritum”. Była to już trzecia edycja konferencji na temat problematyki akredytacji i jakości kształcenia, która odbyła się z inicjatywy sosnowieckiej Fundacji.
Konferencja służyła upowszechnianiu wiedzy na temat zasad i narzędzi zapewniania jakości kształcenia w szkolnictwie wyższym, ze szczególnym uwzględnieniem kierunków społecznych, humanistycznych i ekonomicznych. W charakterze prelegentów wystąpili eksperci Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Polskiej Komisji Akredytacyjnej oraz specjaliści ds. jakości kształcenia najlepszych polskich uczelni.
– Staraliśmy się przekazać uczelniom wiedzę, jak przygotować się do wizytacji Polskiej Komisji Akredytacyjnej i spełnić kryteria akredytacyjne, w jaki sposób efektywnie wdrażać założenia Krajowych Ram Kwalifikacji, doskonalić wewnętrzne systemy zapewniania jakości kształcenia oraz skutecznie zarządzać uczelnią i procesami dydaktycznymi w nowych warunkach prawnych – wyjaśnia Halina Przeniosło z Fundacji Rozwoju Edukacji i Szkolnictwa Wyższego.
Część merytoryczną konferencji otworzyło wystąpienie prof. dr hab. Kazimierza Przyszczypkowskiego, kierownika Zakładu Polityki Oświatowej i Edukacji Obywatelskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Prelegent dokonał refleksji nad kondycją współczesnej edukacji na poziomie wyższym oraz scharakteryzował najważniejsze wyzwania związane z zapewnianiem jakości kształcenia na kierunkach humanistycznych. Odniósł się również do problematyki roli uniwersytetu w zmiennej rzeczywistości społeczno-gospodarczej.
Prof. dr hab. Stanisław Kondracki z Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach przedstawił zagadnienie przygotowania kierunku studiów do akredytacji programowej PKA. Krótko omówił rodzaje i modele akredytacji oraz scharakteryzował najczęstsze nieprawidłowości, które spotykają eksperci, dokonując ewaluacji kierunków studiów.
Mgr Grzegorz Laskowski, szczegółowo omówił rodzaje ocen oraz kryteria, wedle których Komisja ewaluuje uczelnie. Scharakteryzował również zasady i etapy pracy ekspertów podczas wizytacji oraz zaprezentował statystykę obrazującą wyniki ocen instytucjonalnych w 2012 roku.
Ważnym elementem konferencji było wystąpienie prof. dr hab. Bożeny Rozwadowskiej z Instytutu Filologii Angielskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. Prelegentka charakteryzowała przykładowe rozwiązania stosowane przez uczelnie w systemach zapewniania jakości kształcenia, z którymi spotkała się podczas swojej pracy w PKA. – Systemy zapewniania jakości kształcenia powinny być oparte na własnych doświadczeniach uczelni i autoocenie stosowanych w szkole wyższej rozwiązań. Zakres działania tych systemów to m.in. analiza zasad i organizacji rekrutacji na studia, analiza, ocena i okresowy przegląd programów kształcenia, ocena efektów kształcenia oraz metod ich weryfikacji, ocena prawidłowości obsady zajęć dydaktycznych, przegląd warunków prowadzenia zajęć i bazy dydaktycznej, ocena jakości obsługi procesu dydaktycznego, ocena warunków socjalnych osób studiujących, w tym dostępność akademików i warunków uzyskiwania wsparcia finansowego – wymieniała prof. Bożena Rozwadowska, która w dalszej części wystąpienia przedstawiła konkretne rozwiązania i kryteria stosowane przez uczelnie w ramach systemów zapewniania jakości.
Praktyczne aspekty zarządzania jakością na uczelniach poruszył w swoim referacie dr Bartłomiej Kurzyk (na zdjęciu), pełnomocnik dziekana Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego ds. Jakości Kształcenia. Przedstawił on innowacyjne narzędzia i dobre praktyki w systemie zapewniania jakości kształcenia na Wydziale Zarządzania UŁ, które pozwoliły Wydziałowi uzyskać ocenę wyróżniającą w ramach akredytacji instytucjonalnej Polskiej Komisji Akredytacyjnej.
O sposobie kształcenia prawników mówił z kolei prof. dr hab. Stanisław L. Stadniczeńko, kierownik Katedry Prawa Ustrojowego i Praw Człowieka Uniwersytetu Opolskiego. Scharakteryzował m.in. wyzwania, jakie stają współcześnie przed absolwentami prawa i administracji oraz wyjaśnił, w jaki sposób na owe wyzwania powinny odpowiadać nowoczesne programy studiów.
Mgr Adam Szot, Rzecznik Praw Studenta przy Parlamencie Studentów RP dokonał refleksji nad rolą studentów w procesach zapewniania jakości kształcenia na uczelniach oraz oceny tej jakości. Odniósł się zarówno do zadań studentów powierzonych im w konkretnych placówkach, w ramach wewnątrzuczelnianych systemów zapewniania jakości, jak i roli studentów w działaniach projakościowych na poziomie ogólnokrajowym czy międzynarodowym.
Ostatni referat w programie konferencji przygotowała i wygłosiła dr Monika Stachowiak-Kudła, adiunkt w Katedrze Nauki o Administracji Wydziału Prawa i Administracji Uczelni Łazarskiego, w latach 2005-2012. Używając metod klasyfikacyjnych prelegentka oszacowała, czy jakość kształcenia i badań naukowych zależą od stopnia intensywności konkurencji między wydziałami uczelni wyższych.
– Spotkanie miało przede wszystkim charakter aplikacyjny. Większość ekspertów zaproszonych do udziału w obradach poświęciła swoją uwagę zagadnieniom praktycznym, dzieląc się z uczestnikami konferencji swoimi doświadczenia i „dobrymi praktykami” związanymi z podnoszeniem jakości kształcenia i procesami akredytacji. W programie znalazły się jednak także wystąpienia o bardziej teoretycznym, refleksyjnym charakterze, co pozwoliło uczestnikom obrad analizować przedstawiane zagadnienia w szerszym, bardziej uniwersalnym kontekście – mówi Marek Kaczmarczyk z Fundacji Rozwoju Edukacji i Szkolnictwa Wyższego.
W najbliższych miesiącach Fundacja Rozwoju Edukacji i Szkolnictwa Wyższego zamierza zorganizować kolejną konferencję na temat jakości kształcenia w szkolnictwie wyższym, tym razem poświęconą roli badań jakościowych w monitorowaniu karier zawodowych absolwentów uczelni.