Gdy 8 lipca maturzyści od rana z niecierpliwością sprawdzali wyniki egzaminu dojrzałości, to równie gorące emocje rozpalały uczestników tegorocznej Narady Konsultacyjnej „Study in Poland”. Przedstawiciele rządu, rektorzy i eksperci dyskutowali o umiędzynarodowieniu uczelni oraz wpływie nowelizacji ustawy wizowej na rekrutację zagranicznych studentów.
Program „Study in Poland” realizowany jest od 2015 roku z inicjatywy KRASP i Fundacji Edukacyjnej „Perspektywy”. Jego celem jest promocja polskich uczelni za granicą. W tegorocznej naradzie uczestniczyło rekordowe 250 osób, w tym m.in. ambasadorzy Turcji, Uzbekistanu i Rwandy, a także polski ambasador w Maroku, przedstawiciele PKA, NAWA oraz rektorzy i reprezentanci organizacji wspierających umiędzynarodowienie.
Naradę otworzyli prof. Jacek Prokop (SGH), prof. Jerzy Lis (AGH, KRASP) i Waldemar Siwiński („Perspektywy”). Prof. Lis zaznaczył, że nowa ustawa wizowa stawia przed uczelniami poważne wyzwania rekrutacyjne.
W pierwszej sesji „Gdzie jesteśmy?” dr Aldona Tomczyńska (OPI PIB) i prof. Paweł Kaczmarczyk (UW) zaprezentowali dane nt. umiędzynarodowienia i migracji w Polsce i na świecie.
Kolejna sesja „Gdzie być chcemy” poświęcona była współpracy z Turcją, Uzbekistanem i Marokiem. Prof. Piotr Stepnowski (UG, KRUP) rozmawiał z Ambasadorem Turcji Raufem Alp Denktaşem o wpływie kryzysu wizowego na rekrutację. Zapowiedziano Polsko-Turecki Szczyt Rektorów w Ankarze.
Następnie Dr Bianka Siwińska relacjonowała wizytę w Uzbekistanie, a Ambasador Amirsaid Agzamkhojaev mówił o reformach edukacyjnych w swoim kraju i planowanym Kongresie Rektorów UE–Azja Centralna. Zapowiedziano również Women in Tech Summit Asia 2026 w Uzbekistanie.
O współpracy z Marokiem rozmawali Julia Łysik („Study in Poland”) i Tomasz Orłowski kierujący Ambasadą RP w Maroku, który wskazywał na niedobór uczelni technicznych w tym kraju. Współpracę z Polską zacieśnić ma planowana Misja Rektorów Polskich w listopadzie w Rabacie.
Ostatnia część sesji dotyczyła studentów polonijnych. Prof. Marta Mendel (SGGW) i Anna Sochańska (MSZ) rozmawiały o „Rządowej strategii współpracy z Polonią i Polakami za granicą na lata 2025-2030”.
Najgorętsza dyskusja rozgorzała podczas panelu „Jak to robić”, moderowanego przez prof. Jerzego Lisa, z udziałem ośmiu panelistów:
- dr Wojciech Karczewski (NAWA),
- Justyna Chrzanowska (MSZ),
- prof. Katarzyna Górak-Sosnowska (Forum Administracji Akademickiej),
- dr Izabela Zawiska (IROs Forum),
- prof. Janusz Uriasz (PKA),
- Katarzyna Aleksy (Erasmus+),
- prof. Paweł Laidler (UJ),
- prof. Mariusz Głąbowski (Politechnika Poznańska).
Temat dyskusji: „Polskie uczelnie w kontekście znowelizowanej ustawy wizowej – pierwsze doświadczenia, pułapki, nowe możliwości”.
Dr Karczewski i Justyna Chrzanowska omówili zmiany wizowe. Prof. Lis apelował o ścisłą współpracę z MSZ: „Nabór 2025 to wielki eksperyment”. Prof. Górak-Sosnowska zwracała uwagę na opóźnienia formalne dotyczące zagranicznych studentów, a dr Zawiska podkreślała konieczność autonomii uczelni w doborze studentów.
Prof. Uriasz przypomniał działania PKA na rzecz umiędzynarodowienia oraz rangę certyfikatów przyznawanych uczelniom. Zaś Prof. Laidler zauważył, że ustawa została wprowadzona w środku rekrutacji, a brak zaufania rządu do uczelni pogłębia problemy.
Widzowie aktywnie uczestniczyli w dyskusji, zgłaszając pytania i uwagi.
W kolejnej sesji Narady prof. Dominik Antonowicz (UMK) mówił o europejskich wyzwaniach dla szkolnictwa wyższego i procesach mogących wpłynąć na jego przyszłość.
Na zakończenie Julia Łysik zaprezentowała plan działań „Study in Poland” na 2025/2026, a prof. Paweł Laidler zapowiedział 19. Konferencję „Studenci zagraniczni w Polsce 2026”, która odbędzie się w styczniu w Krakowie.
Ostatnim głównym punktem wydarzenia było wystąpienie prof. Andrzeja Szeptyckiego, podsekretarza stanu w MNiSW. Wskazał on, że w kontekście umiędzynarodowienia priorytetami dla rządu są jakość i bezpieczeństwo, a podejście to odzwierciedla się m.in. w zmianach zasad rekrutacji cudzoziemców i wprowadzeniu nowych przepisów wizowych.
Narada „Study in Poland” pokazała, że umiędzynarodowienie uczelni to ambitny cel i wyzwanie wobec zmian prawnych i geopolitycznych. Dyskusje wokół nowej ustawy wizowej podkreślają wagę współpracy rządu z akademikami.
Olga Szaczkus
Fot. Anita Kot