Spotkanie ministra Marcina Kulaska z ministrem edukacji i nauki Uzbekistanu  Erkinjonem Turmidovem, zarazem pierwszym wicepremierem tego kraju było głównym wydarzeniem wizyty polskiej delegacji ministerialno-akademickiej w Taszkencie w ubiegłym tygodniu. Waga tego spotkania wynika nie tylko z jego znakomitej atmosfery i omówienia przez ministrów kluczowych kierunków współpracy w zakresie szkolnictwa wyższego, nauki i techniki pomiędzy Polską i Uzbekistanem, ale również z faktu, że Marcin Kulasek był pierwszym tej rangi politykiem z Unii Europejskiej, z którym spotkał się wicepremier Turmidov, pełniący funkcję I wicepremiera i ministra dopiero od 9 października. 

Ta ważna zmiana kadrowa w Uzbekistanie była skutkiem reorganizacji naczelnych organów państwa, ogłoszonej prezydenckim dekretem, w wyniku której połączono dotychczasowe resorty edukacji przedszkolnej i szkolnej oraz szkolnictwa wyższego, nauki i innowacji, co pozwoliło utworzyć zintegrowane Ministerstwo Edukacji i Nauki. Postawiono przed nim zadanie integracji reform systemowych, rozwoju edukacji przedszkolnej, szkolnej, szkolnictwa wyższego, nauki akademickiej i systemów medycznych w oparciu o jednolitą strategię.

Obowiązki Turdimowa jako pierwszego wicepremiera nie ograniczają się jedynie do kierowania działalnością ministerstwa. Powierzono mu też koordynację realizacji zadań ministerstw, komitetów, agencji oraz władz regionalnych w obszarach edukacji, nauki i ochrony zdrowia.

Turmidov, lat 57, przez wiele lat pełnił funkcję chokima (wojewody) w kilku wilajetach (regionach) Uzbekistanu, ostatnio w wilajecie syrdaryjskim, a przedtem w samarkandzkim. Podobnie jak Kulasek jest parlamentarzystą, zasiada w Komisji ds. Polityki Zagranicznej tamtejszego Senatu (OIiy Majlis). 

Podczas trwającego godzinę spotkania ministrowie omówili dotychczasowe wspólne działania środowisk akademickich obu krajów i pozytywnie ocenili ich rezultaty. Przyjęta cztery lata temu formuła prowadzenia tych działań w formule corocznego Forum Rektorów Polski i Uzbekistanu sprawdziła się, jako właściwa platforma rozwoju kontaktów bilateralnych, ułatwiająca również uzbeckim uczelniom kontakty europejskie. Minister Turmidov dwukrotnie podkreślił, że „Polska jest dla Uzbekistanu bramą do Europy”. 

Ministrowie podsumowali w szczególności działania wynikające z memorandum o współpracy podpisanego w kwietniu br., podczas III Forum Rektorów PL-UZ w Samarkandzie. Z satysfakcją odnotowano rosnącą liczbę bilateralnych porozumień o współpracy pomiędzy uczelniami obu krajów i zaawansowanie realizowanych w ramach tych porozumień projektów naukowych i dydaktycznych. 

W powyższym kontekście minister Marcin Kulasek zaprezentował uzbeckiemu partnerowi program „Strategiczna Czwórka”, wskazujący polskim uczelniom priorytetowe kierunki partnerskich działań na rynkach pozaeuropejskich. Program prowadzić będzie Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej NAWA, a obejmie on - poza Uzbekistanem – również Turcję, Wietnam i Republikę Korei. 

W odniesieniu do Uzbekistanu program wystartuje jeszcze w bieżącym roku, a łączna suma grantów dla osób i zespołów naukowych podejmujących projekty badawcze i dydaktyczne wspólnie z partnerami z Uzbekistanu wyniesie w pierwszej edycji od 1 do 4 milionów euro – w zależności od jakości działań zgłoszonych do konkursu.

Minister Turdimov poinformował, że kierowane przez niego ministerstwo edukacji i nauki przygotuje uzbecki odpowiednik tego projektu, mający na celu zwiększenia zasięgu i efektywności współpracy badaczy i uczelni obu krajów. Stwierdził również: „mamy w Polsce świetnego Ambasadora (jest nim Amirsaid Agzamkhodjaev), który jest bardzo zaangażowany w rozwój kontaktów między naszymi krajami.”

Ustalono, że kolejne spotkanie w formacie ministerialno-akademickim, IV Forum Rektorów PL-UZ, odbędzie się wiosną 2027 roku w Polsce, gospodarzem będzie Uniwersytet Gdański. 

Ze strony polskiej ministrowi Marcinowi Kulaskowi towarzyszyli podczas spotkania: Marian Przeździecki – ambasador RP w Uzbekistanie, Marcin Iskra – dyrektor generalny MNiSW, Wojciech Karczewski – dyrektor NAWA, Waldemar Siwiński – założyciel Fundacji Edukacyjnej Perspektywy i Piotr Stepnowski – rektor Uniwersytetu Gdańskiego. 

Wicepremierowi Turdimovowi towarzyszyli zaś: Sanjar Mirzaliyev – wiceminister odpowiedzialny za sprawy międzynarodowe, Abdusamat Mamanazarov - dyrektor departamentu szkolnictwa wyższego i Golibjon Yoziyev - dyrektor departamentu współpracy międzynarodowej.

X X X

Podczas pobytu w Taszkencie minister Marcin Kulasek był także gościem Central Asia International Education Forum (CAIEF), w którym uczestniczyło ponad 1,5 tysiąca osób, w tym ministrowie z 8 krajów (piątka z Azji Centralnej plus Polska, Turcja i Pakistan). W CAIEF wzięła też udział polska delegacja akademicka, łącznie 25 osób, w tym 6 rektorów, 5 prorektorów, 2 dziekanów, plus ekipa NAWA i Perspektyw).

Kulasek dokonał też otwarcia Polish-Uzbek Seminar on Cooperation in Doctoral Education, które odbyło się w Politechnice Taszkenckiej (Tashkent State Technical University), z udziałem ponad 30 przedstawicieli uczelni obu krajów. 

Na podkreślenie zasługuje zaangażowanie jego Ekscelencji Mariana Przeździeckiego, polskiego charge d’affaires a.i. w Uzbekistanie w organizację wizyty ministra i delegacji akademickiej. 

Ambasada udostępniła również swoje podwoje na uroczystość podpisania przez Fundację Edukacyjną „Perspektywy” i uzbecką Fundację „Taraqqiyot” z Fergany porozumienia dotyczącego projektu „FutureMakers Uzbekistan” finansowanego ze środków Unii Europejskiej.

Dzięki tym i podobnym działaniom polska obecność edukacyjna i naukowa w Uzbekistanie - kluczowym kraju odtwarzanego w imponującym tempie Jedwabnego Szlaku - nabiera systemowego i wielokierunkowego wymiaru. Kluczowe jest, że zintegrowane działania władz państwowych (MNiSW), dyplomatycznych (MSZ), akademickich (KRASP i wchodzących w jej skład uczelni) oraz instytucji i organizacji wspierających umiędzynarodowienie (NAWA, IREG Observatory, Perspektywy) w coraz większym stopniu opierają się na solidnych instrumentach wsparcia, w tym prawnych (umowy) i finansowych (granty krajowe i unijne). 

Waldemar Siwiński

Fot. Perspektywy

{gallery}stories/2026-11-02-taszkent-ministrowie{/gallery}